"De leefwijze der Laplanders is de onrustigste, die men bedenken kan, daarbij is zij zeer zonderling." Het Nieuw Nederlandsch Magazijn laat in 1852 zijn lezers kennismaken met de Laplanders, tegenwoordig aangeduid als Sámi. www.nederlandschmagazijn.nl/laplanders-z...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn staat in 1849 stil bij de traditie om op 1 januari iemand iets cadeau te doen. "In ouden tijden gaven de geringen aan de grooten nieuwejaarsgeschenken, terwijl tegenwoordig de geringen ze doorgaans van de grooten ontvangen." www.nederlandschmagazijn.nl/de-gewoonte-...

Het Nederlandsch Magazijn maakt in 1834 melding van een bijzonder verschijnsel. Professor Anselmi uit Turijn zegt het met eigen ogen gezien te hebben: een slang die melk drinkt uit de uiers van een koe. www.nederlandschmagazijn.nl/eene-zwarte-...

Ze was een van de eerste voorbeelden van een "female criminal celebrity". Mary Frith cultiveerde haar imago van misdadiger en maakte naam in Engeland in vroeger tijden. Het Nederlandsch Magazijn schrijft over "hare zonderlingheid" in 1845. www.nederlandschmagazijn.nl/hare-zonderl...

Grappenmakers zijn vaak nogal neerslachtige types, zo vertelt het Nederlandsch Magazijn in 1868. "Letterkundigen, die zeer vlijtige medewerkers aan humoristische bladen zijn, zijn in minstens drie gevallen van de vijf somber en stil." www.nederlandschmagazijn.nl/t-vak-om-de-...

Het Nederlandsch Magazijn schenkt in 1859 aandacht aan de meteorologie in het algemeen en aan het Koninklijk Meteorologisch Instituut, destijds gevestigd in Utrecht, in het bijzonder. @knmi.nl www.nederlandschmagazijn.nl/men-kan-bijn...

Het Nederlandsch Magazijn duikt in 1834 in de oorsprong van “verschillende schrijfbehoeften”. "Te Rome werd het witte [pergament] het minst gaarne gebruikt, omdat hetzelve het meest aan vuil worden onderhevig was." www.nederlandschmagazijn.nl/de-ouden-war...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn schetst in 1849 een beeld van het dagelijks leven in Rio-Janeiro, destijds de hoofdstad van Brazilië. De stad wordt gekenmerkt door kleurrijke markten en bevolkingsgroepen, maar ook door heel veel slaven. www.nederlandschmagazijn.nl/o-slavernij-...

Opmerkelijk nieuws in het Nederlandsch Magazijn in 1843! "Men behoeft slechts naar de Noord- of Zuidpool te stevenen, om zoo regelregt door de wijde pool-openingen bij ons zoo lang onbekend geblevene mede-aardbolbewoners binnen te zeilen!" www.nederlandschmagazijn.nl/onbekend-geb...

Thomas Parr leefde volgens de overlevering van 1483 tot 1635 en werd "152 jaren, 9 maanden en eenige dagen". Hoe krijg je het voor elkaar, zo'n hoge leeftijd? Het Nederlandsch Magazijn schrijft erover in 1837. www.nederlandschmagazijn.nl/het-geheim-v...

"Wat moeten we nu van ’t gezond verstand der Europeërs denken? Gij berispt onze dracht, en daarom neemt ge haar zelf aan." Het Nederlandsch Magazijn laat in 1862 een Turkse ambtenaar aan het woord over de Europese hypocrisie. www.nederlandschmagazijn.nl/ge-hebt-over...

De Duitse reiziger Schomburg trof in Guyana een plant die hem bijzonder boeide door zijn omvang, kleuren en geur: de Victoria Regina. Het Nederlandsch Magazijn schrijft in 1839 over zijn ontdekking. www.nederlandschmagazijn.nl/een-monster-...

Een alarmerend bericht in het Nieuw Nederlandsch Magazijn van 1857: door het rijden op ijzeren spoorwegen zouden er "van lieverlede geheel nieuwe soorten van ziekten" ontstaan. www.nederlandschmagazijn.nl/rijden-op-ij...

"Nergens geven welligt de drie vleeschdagen zoo veel gelegenheid tot buitensporigheden en dwaasheden, dan hier in Portugal, daar zelfs de anders ingetogenste vrouwen en meisjes zich op dien tijd aan de losbandigste vermaken overgeven." www.nederlandschmagazijn.nl/de-begrafeni...

In de 19de eeuw wisten ze het al: vrouwen zijn scherpzinniger dan mannen. Het Nieuw Nederlandsch Magazijn schrijft erover in 1854. www.nederlandschmagazijn.nl/de-aangebore...

Het Nederlandsch Magazijn vertelt in 1838 over een handige truc om Normandische koeien ervan te weerhouden zich tegoed te doen aan de appeloogst. Die appels zijn belangrijk voor de vervaardiging van cider, waar Normandië beroemd om is. www.nederlandschmagazijn.nl/appelboomen-...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn geeft in 1848 uitleg over de herkomst van de namen van schaakstukken. Het schaakspel stamt uit India en bij de vertalingen uit het Sanskriet zijn interessante dingen gebeurd. #schaken #geschiedenis #media #taal www.nederlandschmagazijn.nl/de-fers-in-h...

Het Nederlandsch Magazijn vertelt in 1836 hoe vilten hoeden gemaakt worden. “Eene natie [moet] zeer in beschaving zijn vooruitgegaan, en groote vorderingen in de kunsten gemaakt hebben, eer zij in staat is een’ vilten hoed zamen te stellen.” www.nederlandschmagazijn.nl/vilten-hoede...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn bericht in 1858 over een bijzonder fenomeen: hardlopende Perzische lakeien. Hooggeplaatste personen in Perzië (het tegenwoordige Iran) werden vaak vergezeld door hardlopende dienaren, de zogenaamde Shaltirs. www.nederlandschmagazijn.nl/hardlopende-...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn gaat in 1855 uitgebreid in op de zeden en gewoonten in Rusland. De schrijver schetst een land vol tegenstrijdigheden. "Aan de eene zijde vadsigheid en rijkdom; aan de andere arbeidzaamheid en ellende." www.nederlandschmagazijn.nl/slechts-twee...

Het Nederlandsch Magazijn bericht in 1864 met enige zorg maar toch ook met lichte bewondering over een nieuwe ontwikkeling: oplichterij. Het komt met twee sterke staaltjes. www.nederlandschmagazijn.nl/de-opkomst-v...

Het Nederlandsch Magazijn plaatst regelmatig volksverhalen. Bijvoorbeeld in 1844, over een voorval in het Engelse dorp Hopfield. De komst van een man met een beer en een buikspreker maakt veel los. www.nederlandschmagazijn.nl/hoe-de-inwon...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn publiceert in 1846 een tamelijk uitgebreid artikel over verhuizen naar Van Diemensland. Dat heet tegenwoordig Tasmanië, het eiland ten zuidoosten van het Australische vasteland. www.nederlandschmagazijn.nl/verhuizen-na...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn meldt in 1853 het overlijden van 'De vader der hydropathie', Vincent Priessnitz, een Duitse autodidactische natuurgenezer. www.nederlandschmagazijn.nl/de-vader-der...

Het Nederlandsch Magazijn legt in 1839 uit wat voor link spul nicotine is. "Aan honden en vogels toegediend, verhaast zij in alle omstandigheden zeer spoedig den dood." www.nederlandschmagazijn.nl/nicotine-een...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn geeft in 1856 uitleg over een “vreeselijk en ontzagwekkend natuurverschijnsel”, namelijk een waterhoos. "Als zulk eene waterhoos op zee voorkomt, zijn zelfs de grootste schepen aan het uiterste gevaar blootgesteld." www.nederlandschmagazijn.nl/een-vreeseli...

Het Nederlandsch Magazijn brengt in 1842 verslag uit over een krankzinnigenhuis in Glasgow, dat zeer goed bekend staat. Het gesticht biedt "menschlievende zorg" aan patiënten, iets dat in de 19de eeuw niet vanzelfsprekend was. www.nederlandschmagazijn.nl/menschlieven...

Een olifant die met een servet omgeknoopt aan tafel zit. De illustratie staat bij een artikel in het Nederlandsch Magazijn van 1837. Het verhaalt over een bijzonder dier: de olifant. www.nederlandschmagazijn.nl/een-van-de-m...

Kennelijk was er halverwege de negentiende eeuw twijfel over de vraag of er in Afrika mensen met staarten rondliepen. Het Nederlandsch Magazijn wil in 1861 korte metten maken met dat sprookje. Op basis van gedegen bronnen. www.nederlandschmagazijn.nl/zijn-er-mens...

Het Nederlandsch Magazijn laat zijn lezers in 1835 kennismaken met Armenië. Een rijk geschakeerd land met een "regtschapen" bevolking. De Armeniër is "langzaam, kalm en welberaden". www.nederlandschmagazijn.nl/de-armenier-...

Het Nederlandsch Magazijn schetst in 1859 het karakter van mannen aan de hand van hun paraplugedrag. Voorzichtig, zorgeloos, onbetrouwbaar: zeg mij hoe een man met zijn paraplu omgaat en ik vertel u zijn belangrijkste eigenschap. www.nederlandschmagazijn.nl/de-man-die-t...

Het Nederlandsch Magazijn publiceert regelmatig tekeningen van de Fransman Jean Ignace Isidore Gérard, beter bekend als J.J. Grandville. In jaargang 1844 staan een paar bijzondere tekeningen van hem. Het zijn notenbalken waarmee hij een verhaal vertelt. www.nederlandschmagazijn.nl/vier-dansers...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn vertelt in 1847 over baden en zwemmen. "Gaat iemand in den gewonen gezondheidstoestand in een koud bad, dan grijpt hem in het eerst een gevoel van koude aan, waarop bijna onmiddellijk eene schielijk toenemende warmte volgt." www.nederlandschmagazijn.nl/eerst-een-ge...

Het Nederlandsch Magazijn schrijft in 1838 over het stekelvarken. Dat is doorgaans de rust zelve. Maar maak hem niet kwaad, want hij kan gemeen steken. "Dat met zooveel hevigheid, dat het de scherpe punten zijner pennen in deszelfs vleesch stoot". www.nederlandschmagazijn.nl/het-stekelva...

Het Nederlandsch Magazijn schrijft in 1878 over het gemak van de schrijfmachine, daar men "met deze machine zestig woorden in de minuut kan schrijven, terwijl een geoefend schrijver, met een pen slechts ongeveer dertig woorden op het papier brengt". www.nederlandschmagazijn.nl/de-opmars-va...

Het Nederlandsch Magazijn schrijft in 1841 over de scheve toren van Pisa. Brandende vraag: is de toren met opzet scheef gebouwd? www.nederlandschmagazijn.nl/de-hellende-...

Het Nederlandsch Magazijn merkt in 1865 op dat in Engeland niet langer visitekaartjes met een glanzend laagje worden gebruikt. "Ja, men beschouwt iemand, die de zoodanigen afgeeft, als geen echt gentleman." www.nederlandschmagazijn.nl/een-echt-gen...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn duikt in 1851 in de wereld van de wetenschap. En dan met name het vraagstuk van "electrieke stroomen" in het dierlijk en menselijk lichaam. www.nederlandschmagazijn.nl/onze-zenuwen...

Het Nederlandsch Magazijn presenteert in 1834 tien leefregels van Thomas Jefferson. Hij was de derde president van de Verenigde Staten, van 1801 tot 1809. "Hoogmoed is moeijelijker te verdragen, dan honger, dorst en koude." www.nederlandschmagazijn.nl/wanneer-gij-...

Het Nederlandsch Magazijn heeft in 1844 lang artikel over Beyrut (Beiroet). “Men vindt te Beyrut alle gemakken van het leven: de woningen zijn zeer gemakkelijk; het vleesch is uitmuntend; de vruchten overheerlijk.” www.nederlandschmagazijn.nl/beyrut-stad-...

Het Nederlandsch Magazijn publiceert in 1863 een anekdote over Anton Reinhard Falck in zijn studententijd. Hij zou later een belangrijk staatsman worden in Nederland. ,,Ben jij het toch!? – Hoe duivel ben je hier gekomen?” www.nederlandschmagazijn.nl/wat-drommel/

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn richt in 1850 een stichtelijk woord tot de lezers. Aanleiding is een prent van een "vlijtige landbouwer" die zijn gezin vermaakt en "zich in elkander krimpt om niet grooter dan het lieve kroost te zijn". www.nederlandschmagazijn.nl/de-vroolijkh...

Het Nederlandsch Magazijn gaat in 1866 nader in op een belangrijk lichaamsdeel: de neus. De schrijver doet dat met oog voor detail. "Daarbij bestaan er in het zeefbeen onderscheidene holligheden." www.nederlandschmagazijn.nl/onderscheide...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn laat in 1852 de lezers kennismaken met de Britse koningin Victoria. "De koningin heeft een levendigen blik, eene schitterende gelaatskleur." www.nederlandschmagazijn.nl/een-koningin...

Het Nederlandsch Magazijn doet in 1841 verslag van een trekking van de loterij in Napels. "De geheele zaal is vol nieuwsgierigen, die [...] hier met ongeduld en onder het vreesselijkste getier en geraas de gelukkige nommers uit de bus verwachten." www.nederlandschmagazijn.nl/de-sprongen-...

Het Nederlandsch Magazijn besteedt in 1835 aandacht aan religieuze gewoonten en gebouwen in China. "Zij verbinden zich tot het ondergaan der zonderlingste straffen, naar gelang van het gewigt der zonden of misschien ook van den rijkdom der schuldigen." www.nederlandschmagazijn.nl/1835-dweepzu...

Het Nieuw Nederlandsch Magazijn bericht in 1855 over een poging van een Ierse landeigenaar een dame te schaken. "Eene der dames gaf den al te voorkomenden cavalier een vuistslag in het aangezigt, zoodat zijn neus zeer prozaïsch aan het bloeden sprong." www.nederlandschmagazijn.nl/een-liefdesa...

Het Nederlandsch Magazijn beschrijft in 1845 een indrukwekkend dier: het rivierpaard, bij ons tegenwoordig bekend als het nijlpaard. "Dit logge schepsel is een zwemmersbaas en een vaardig duiker." www.nederlandschmagazijn.nl/dit-monsterd...